การพัฒนารูปแบบการจัดการเรียนรู้โดยบูรณาการหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง

[นายสมจิตร ยุเหล็ก]

ชื่อเรื่อง   การพัฒนารูปแบบการจัดการเรียนรู้โดยบูรณาการหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง             เพื่อเสริมสร้างสมรรถภาพการสอนของครู  โรงเรียนเทศบาลวัดมเหยงคณ์  สังกัดเทศบาลนครนครศรีธรรมราช
ผู้วิจัย   นายสมจิตร   ยุเหล็ก
ปีที่ศึกษา   2554

บทคัดย่อ
การพัฒนารูปแบบการเรียนรู้โดยบูรณาการหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง  เพื่อเสริมสร้างสมรรถภาพการสอนของครู  โรงเรียนเทศบาลวัดมเหยงคณ์  สังกัดเทศบาลนครนครศรีธรรมราช  มีวัตถุประสงค์การวิจัย  1)  เพื่อพัฒนารูปแบบการจัดการเรียนรู้โดยบูรณาการหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง  2)  เพื่อศึกษาผลของรูปแบบการจัดการเรียนรู้โดยบูรณาการหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง  เพื่อเสริมสร้างสมรรถภาพการสอนของครูในด้าน  2.1)  ความสามารถในการเขียนหน่วยการเรียนรู้โดยบูรณาการหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง  2.2)  ความสามารถในการเขียนแผนการจัดการเรียนรู้โดยบูรณาการหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง  2.3)  ความสามารถในการจัดการเรียนรู้โดยบูรณาการหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง  2.4)  ความรู้ ความเข้าใจเรื่องหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง  2.5)  ความคิดเห็นที่มีต่อการนำหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงไปใช้ในการจัดการเรียนรู้  2.6)  ผลการเรียนรู้ของนักเรียนตามตัวชี้วัดในแผนจัดการเรียนรู้ตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง  2.7)  ความคิดเห็นของนักเรียนที่มีต่อการจัดการเรียนรู้โดยบูรณาการหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง ในลักษณะของการผสมผสานวิธี  (Mixed  Methods)  เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยประกอบด้วย  1)  รูปแบบการจัดการเรียนรู้โดยบูรณาการหลักของปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงในกลุ่มสาระการเรียนรู้  ภาษาไทย  คณิตศาสตร์  วิทยาศาสตร์  สังคมศึกษา  ศาสนาและวัฒนธรรม  สุขศึกษาและพลศึกษา  และการงานอาชีพและเทคโนโลยี   รูปแบบการจัดการเรียนรู้ของครูโดยบูรณาการหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง  เครื่องมือที่ใช้ในการเก็บรวบรวมข้อมูลได้แก่  1)  ประมวลการสอนกลุ่มสาระการเรียนรู้ดังกล่าว  ชั้นประถมศึกษาปีที่  1 - 6  2)  แบบประเมินหน่วยการเรียนรู้โดยบูรณาการหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง  3)  แบบประเมินแผนการจัดการเรียนรู้ โดยบูรณาการหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง  4)  แบบประเมินความสามารถในการจัดการเรียนรู้โดยบูรณาการหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง  5)  แบบทดสอบความรู้ความเข้าใจ  เรื่องหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงสำหรับครู  6)  แบบสอบถามความคิดเห็นของครูที่มีต่อการนำหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงไปใช้ในการจัดการเรียนรู้  7)  แบบสอบถามความคิดเห็นของนักเรียนที่มีต่อการจัดการเรียนรู้โดยบูรณาการตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง  วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้ค่าร้อยละ  (%)  ค่าเฉลี่ย  ( )  ค่าส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน (S.D.)  และการวิเคราะห์เนื้อหา  (Content Analysis)

ผลการวิจัยพบว่า

1.   รูปแบบการเรียนรู้โดยบูรณาการหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง  เพื่อเสริมสร้างสมรรถภาพการสอนของครู  โรงเรียนเทศบาลวัดมเหยงคณ์  สังกัดเทศบาลนครนครศรีธรรมราช   ประกอบด้วยองค์ประกอบดังนี้  แนวคิด  หลักการ  ทฤษฎี  วัตถุประสงค์และการจัดการเรียนรู้  ซึ่งมี  6  ขั้นตอน  คือ  1)  ขั้นให้ความรู้/สร้างความตระหนัก  2)  ขั้นกำหนดเป้าหมายในการพัฒนา   3)  ขั้นการจัดการเรียนรู้  โดยการศึกษาค้นคว้านำหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงบูรณาการในเนื้อหาวิชาและการสอน  4)  ขั้นส่งเสริมพัฒนา  5) ขั้นประเมินผลและประยุกต์ใช้  6) ขั้นแลกเปลี่ยนเรียนรู้  รูปแบบการจัดการเรียนรู้ตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงนี้ทำให้ครูโรงเรียนเทศบาลวัดมเหยงคณ์สามารถสร้างหน่วยการเรียนรู้  และแผนการจัดการเรียนรู้นำไปสู่การสอนนักเรียนระดับประถมศึกษาในโรงเรียนโดยประกอบด้วยขั้นตอน  3  ขั้นตอน  คือ  1)  ขั้นการศึกษาแนวคิดเศรษฐกิจพอเพียงและแนวการจัดการเรียนรู้  2)  ขั้นการออกแบบหน่วยการเรียนรู้ และ  3 ขั้นการจัดการเรียนรู้  ซึ่งในขั้นการจัดการเรียนรู้นี้ประกอบด้วย  3  ขั้นตอนหลัก  คือ  1)  ขั้นการกำหนดตัวชี้วัดและจุดประสงค์ในการจัดการเรียนรู้  2)  ขั้นการออกแบบและพัฒนากิจกรรมการเรียนรู้  และขั้นที่  3)  การวัดและประเมินผล  ซึ่งขั้นตอนทั้ง 3  นี้ประกอบด้วย  5  ขั้นตอนย่อยนำสู่การเรียนการสอน  คือ  1)  ขั้นกระตุ้นสร้างความสนใจ/นำข้าสู่บทเรียน  2)  ขั้นแลกเปลี่ยนประสบการณ์  3)  ขั้นเสนอความรู้ใหม่  4)  ขั้นนำเสนอผลงาน/แสดงความคิดเห็น และ  5)  ขั้นประเมินผล/สรุปผล
2.   ผลการทดลองใช้รูปแบบการจัดการเรียนรู้โดยบูรณาการหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง เพื่อเสริมสร้างสมรรถภาพการสอนของครู  โรงเรียนเทศบาลวัดมเหยงคณ์  พบว่า
2.1   ครูได้รับการจัดการเรียนรู้ตามรูปแบบการจัดการเรียนรู้โดยบูรณาการหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง  มีความสามารถในการออกแบบหน่วยการเรียนรู้โดยบูรณาการหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง  หลังการจัดการเรียนรู้อยู่ในระดับดี
2.2   ครูได้รับการจัดการเรียนรู้ตามรูปแบบการจัดการเรียนรู้โดยบูรณาการหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง  สามารถเขียนแผนการจัดการเรียนรู้โดยบูรณาการหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง  หลังการจัดการเรียนรู้  อยู่ในระดับดีมาก
2.3   ครูได้รับการจัดการเรียนรู้ตามรูปแบบการจัดการเรียนรู้โดยบูรณาการหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง  มีความสามารถในการจัดการเรียนรู้โดยบูรณาการหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง  หลังการจัดการเรียนรู้อยู่ในระดับดี
2.4   ครูได้รับการจัดการเรียนรู้ตามรูปแบบการจัดการเรียนรู้โดยบูรณาการหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง  มีความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงไปใช้ในการจัดการเรียนรู้  หลังการจัดการเรียนรู้อยู่ในระดับดีมาก
2.5   ครูได้รับการจัดการเรียนรู้ตามรูปแบบการจัดการเรียนรู้โดยบูรณาการหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง  มีความคิดเห็นต่อการนำหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงไปใช้ในการจัดการเรียนรู้  หลังการจัดการเรียนรู้อยู่ในระดับดีมาก
2.6   นักเรียนที่ได้รับการจัดการเรียนรู้ตามรูปแบบการจัดการเรียนรู้โดยบูรณาการหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง  มีผลการเรียนรู้ตามตัวชี้วัดในแผนการจัดการเรียนรู้ผ่านเกณฑ์ร้อยละ  80 ขึ้นไป
2.7   นักเรียนที่ได้เรียนรู้ตามรูปแบบการจัดการเรียนรู้โดยบูรณาการหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง  มีพฤติกรรมที่แสดงออกบนฐานปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงผ่านเกณฑ์อยู่ในระดับดี